بررسی سرفصل‏‏ های دروس نظری و بالینی دندانپزشکی ترمیمی در دوره عمومی: دیدگاه فارغ ‏التحصیلان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد گروه ترمیمی و زیبایی، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد

2 دانشجوی دندانپزشکی

3 دندانپزشک

4 دانشیار ترمیمی و زیبایی، مرکز تحقیقات دندانپزشکی، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد

چکیده

مقدمه: دندانپزشکی ترمیمی از پرکاربرد‏ترین شاخه ‏‏ها در حیطه کاری یک دندانپزشک است. استفاده از نقد فارغ‏التحصیلان از بهترین روش‏‏های ارزشیابی و بازخورد در بررسی برنامه درسی است. هدف از این مطالعه بررسی سرفصل‏های دروس نظری و بالینی دندانپزشکی ترمیمی در دوره عمومی از دیدگاه فارغ‏التحصیلان عمومی دانشکده دندانپزشکی مشهد طی 5 سال گذشته (1383 تا 1388)بود.
مواد و روش‏ها:در این مطالعه 200 نفر از فارغ‏التحصیلان دانشکده دندانپزشکی مشهد طی سال‏های 1383 تا 1388، در مورداهمیت و ضرورت سرفصل‏های تدریس شده دروس ترمیمی نظری و میزان ترمیم‏های لاگ بوک دروس ترمیمی عملی با استفاده از پرسشنامه‏ای روا و پایا، مورد پرسش قرار گرفتند. اطلاعات به دست آمده به صورت توصیفی گزارش گردید.
یافته‏ها:75% از افراد، پرسشنامه کامل شده را برگرداندند. در مورد دروس نظری، پاسخ‏دهنده‏ها اهمیت و ضرورت مباحث تدریس نظری را زیاد دانستند (بیش از 50 درصد). در مورد لاگ بوک دروس عملی نیز گرچه بیشتر افراد، آن را کافی می‏دانستند، ولی گنجاندنترمیم‏های کامپوزیتی وسیع، بیشتر مورد توصیه قرار گرفت.
نتیجه گیری:با توجه به نظرات فارغ‏التحصیلان، دروس نظری و لاگ بوک دوره بالینی ترمیمی نیاز به بازبینی دارد و این بازبینی بهتر است بر توانمندسازی در حیطه‏های مربوط به ترمیم‏های زیبایی و ترمیم‏های وسیع تاکید بیشتری داشته باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Evaluation of the Topics of Theoretical and Clinical Courses of Operative Dentistry in General Dentistry Major: Alumni Perspectives

نویسندگان [English]

  • Fatemeh MaleknejadYazdi 1
  • Nasrin Danaeefar 2
  • Maleiheh Jahantigh 3
  • Majid Akbari 4
1 Professor, Dept of Restorative Dentistyry, School of Dentistry, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran
2 Student of Dentistry
3 Dentist
4 Associate Professor of Restorative Dentistry, Dental Research Center, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran
چکیده [English]

Introduction: Operative dentistry is one of the most useful scopes in practice of dentistry. Recognition of weaknesses of dentists in this scope is very important and general dentists are the main sources to evaluate the operative dentistry curriculum and receiving feedbacks from it. The aim of this study was to evaluate the importance of the topics of theoretical and clinical courses of operative dentistry in general dentistry major curriculum by Mashhad Dental School alumni graduating between 2006-2010.
Materials & Methods: A valid and reliable questionnaire to evaluate the topics of courses in theoretical course of operative dentistry and practical course (including different restorations and number of sessions) was distributed among 200 dentistry alumni. The data were reported descriptively.
Results: Response rate was 75%. Most of the responders evaluated that most of theoretical topics are important (more than 50%); Practical topics were mostly sufficient and it was recommended to increase the number of extensive composite restorations.
Conclusion: According to alumni point of view of importance of defferent topics in operative dentistry curriculum, revision of the curriculum is in demand with special regard to extensive and cosmetic restorations.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Curriculum
  • Restorative dentistry
  • alumni

مقدمه

تربیت نیروی انسانی در رشته‏های علوم پزشکی باید به تامین، حفظ و ارتقای سلامت افراد جامعه منجر شود.(1) از این رو بکارگیری شیوه آموزشی مطلوب، فضای مناسب، تامین مواد و ابزار‏های مورد نیاز، می‏تواند تضمین‏کننده نیل به این هدف باشد.

برنامه آموزشی دوره دکتری دندانپزشکی که در حال حاضر در دانشکده‏های دندانپزشکی کشور اجرا می‏شود در یکصد و بیست و ششمین جلسه شورای عالی برنامه‏ریزی تصویب گردیده است. در چند سال گذشته گفتگو در مورد محتوای برنامه آموزشی دوره دکترای عمومی دندانپزشکی افزایش یافته استبه طوری که بازبینی کوریکولوم در دستور کار دبیرخانه دندانپزشکی و تخصصی قرار گرفته است.

بدین سان بازنگری برنامه دکترای عمومی دندانپزشکی که یک جز اساسی از توسعه آموزش قلمداد می‏گردد، به عنوان یک ضرورت قطعی پذیرفته شده و مورد اجرا قرار گرفته است.(4-2) شناخت و تحلیل اثربخشی نیاز‏های آموزشی، پیش نیاز یک سیستم آموزشی موفق است.(5) تعیین نیاز‏های آموزشی اولین گام برنامه‏ریزی آموزش و درواقع نخستین عامل ایجاد و تضمین اثربخشی کارکرد آموزش و بهسازی و مبنایی برای ارزیابی و تصمیم گیری است.(6)

بنابراین نیازسنجی آموزشی برای بهبود و هماهنگی و تناسب مطالب آموزش داده شده در دوران تحصیل دندانپزشک عمومی با نیازهای جامعه یا شناسایی ضعف‏های سیستم آموزشی در زمینه ‏‏ها وشاخه‏های مختلف این رشته بسیار ضروری است.(6)

از آنجایی که شاخه ترمیمی یکی از پر کاربردترین شاخه‏‏‏ها در حیطه کار یک دندانپزشک می‏‏باشد و اهمیت و لزوم بازبینی و نیازسنجی و به روز رسانی آموزش در این شاخه بسیار مهم و قابل توجه است.(6و5) یکی از راه‏های کاربردی و مفید در نیازسنجی و بررسی نیاز آموزشی در دوره‏های آموزش ترمیمی نظر سنجی از دندانپزشکانی است که به عنوان دندانپزشک عمومی وارد جامعه شده و مشغول به کارند. این افراد پرکاربردترین و مفیدترین اطلاعات را از تناسب مطالب آموزشی خود با نیاز‏های جامعه در اختیار ما قرار می‏دهند.(7) هدف از این مطالعه تعیین نظر فارغ‏التحصیلان دانشکده دندانپزشکی مشهد در خصوص کفایت سرفصل دروس نظری و میزان ترمیم‏های تعیین شده در لاگ بوک عملی برای ایجاد توانمندی مناسب در زمان فارغ‏التحصیلی بود.

مواد و روش‏ها

در این مطالعه توصیفی مقطعی که در سال 1388 انجام گرفت، پاسخ دهندگان دندانپزشکانی بودند که در بازه زمانی تیرماه تا اسفندماه در بازآموزی‏‏ها و کنگره‏های برگزار شده در شهر مشهد شرکت کرده و در پنج سال گذشته از دانشکده مشهد فارغ‏التحصیل شده بودند. در این تحقیق از پرسشنامه‏ای شامل دو قسمت استفاده گردید قسمت اول حاوی سرفصل دروس ترمیمی نظری، و قسمت دوم شامل انواع ترمیم‏هایی بود که یک دانشجو طی گذراندن بخش ‏های عملی ترمیمی بایستی انجام دهد. منبع طرح پرسشنامه برای دروس نظری سرفصل‏‏های تدریس شده دروس ترمیمی نظری 1، 2، 3 و برای دروس ترمیمی علمی، لاگ بوک دروس ترمیمی عملی 2، 3، 4 و 5 بود. روایی پرسشنامه توسط مرکز مطالعات و توسعه آموزش دانشگاه از نظر آموزشی و اساتید ترمیمی از نظر محتوا و پایایی آن توسط باز آزمایی توسط 10 نفر از دندانپزشکان با پاسخگویی به پرسشنامه در دو نوبت با فاصله زمانی دو هفته، مورد تایید قرار گرفت.

از پاسخ‏دهندگان خواسته شد در مقابل هر سرفصل یا عنوان، میزاناهمیت و ضرورت توجه بهموضوع را با توجه به تجربه کاری و دیدگاه خود از خیلی کم تا خیلی زیاد بر اساس طیف پنج درجه‏ای لیکرت تعیین کنند. در پایان یک سوال باز برای ارائه پیشنهادات برای افزودن سرفصل درسی، گنجانده شد.

در قسمت دوم به منظور تعیین کفایت تعداد ترمیم‏های خواسته شده در لاگ بوک عملی، سه گزینه کم (باید بیشتر باشد)، کافی و زیاد (باید کمتر باشد) در مقابل عنوان کار بالینی و تعداد خواسته شده در لاگ بوک ارائه گردید.

از کلیه دندانپزشکانی که در بازه فوق الذکر، تمایل به

پاسخگویی داشتند درخواست شد پرسشنامه‏‏‏ها را تکمیل کرده و تحویل دهند. اطلاعات به دست آمده در نرم‏افزار SPSS نسخه 11 وارد شده و داده‏‏‏ها از نظر فراوانی به صورت توصیفی گزارش گردیدند.

یافته‏ها

در این مطالعه از مجموع 200 پرسشنامه توزیع شده، تعداد 149 (75%) پرسشنامه به صورت کامل پاسخدهی و مسترد گردید. براساس نتایج به دست آمده، در مورد دروس نظری، بیشتر سوال‏شوندگان اهمیت و ضرورت مباحث تهیه حفره‏‏های مختلف و اصول تهیه حفره را متوسط و خیلی زیاد ارزیابی کردند (74%).

وسائل ترمیمی، معرفی آمالگام و کاربرد آن وبهداشت جیوه، مباحثی بودند که توسط بیشتر مخاطبان، اهمیت کم و متوسط را به خود اختصاص دادند (52%) که در مورد وسائل، پیشنهادهایی جهت کاهش جلسات درسی این موضوع، حذف آموزش وسایل دستی و آموزش این مبحث در پره کلینیک ارائه شده بود.

بیشتر دندانپزشکان اعتقاد داشتند که مباحث ترمیم کلاس 1 و2 آمالگام، اسید اچ و ترمیم کلاس 4، مواد چسبنده عاجی و لایت کیور، اهمیت و ضرورت خیلی زیادی دارند (41%). با این توضیح که ترمیم کلاس 1و2 اساس همه ترمیم‏های خلفی چه آمالگام چه مواد دیگر است و آشنایی با ماتریکس‏‏ها و وج گذاری و حفظ فرم طبیعی دندان باید در این مبحث درسی آموزش داده شود. همچنین اظهار داشتند آموزش اسید اچ و ترمیم کلاس4، از خطا‏های حین کارکاسته و کیفیت خدمات را افزایش می‏دهد.

مباحث پوسیدگی و مخصوصاً معاینه و تشخیص از دیدگاه پاسخ‏دهندگان از اهمیتی بسیار زیاد برخوردار بود (42%).

با وجود اینکه اهمیت دروس بیولوژی پالپ، کف‏بندی و پالپ کپ، اغلب، متوسط و خیلی زیاد ارزیابی گردید (51%)، اما 3 نفر پیشنهاد کردند که وقت کمتری به آن‏‏ها اختصاص داده و هر 3 موضوع با هم طی 1 الی 2 جلسه آموزش داده شود و وقت و هزینه آموزشی بیشتر صرف مسائل کاربردی گردد.

اهمیت مباحث مواد ترمیمی همرنگ دندان، کامپوزیت‏‏ها و گلاس اینومر هم توسط اغلب آن‏ها، خیلی زیاد برآوردگردید (6/41%).

برای دروس پین‏‏‏ها و پست و کور، بیشتر سوال‏شوندگان ابراز داشتند اهمیت آن‏‏ها خیلی زیاد است (42%). یک نفرهم بیان کرد به علت تدریس درس پست و کور در پروتز نیازی به آموزش این مبحث در ترمیمی نمی‏باشد و یا با پین‏‏‏ها دریک جلسه تدریس شود. اما مباحث اسیداچ بریج، ونیر کامپوزیتی و دیاستم، پست FRC و ترمیم‏‏های غیرمستقیم همرنگ، از اهمیتی متوسط و خیلی زیاد برخوردار بودند (63%). البته 4 نفر تدریس 4 مبحث اخیر را برای دندانپزشکان عمومی غیرضروری دانستند.

بیشتر مخاطبان بر این باور بودند که اهمیت دروس ترمیم دندان‏های اندوشده و بلیچینگ هم بسیار زیاد است (47%).

اهمیت عدم موفقیت ترمیم‏های کامپوزیتی به دلیل رواج آنها، توسط اغلب پاسخ‏دهندگان خیلی زیاد (45%)، ولی ترمیم‏های آمالگام متوسط و خیلی زیاد ارزیابی شد (6/72%) (جدول 1).

پاسخ‏‏ها در مورد کفایت تعداد ترمیم‏های موظف دانشجویان دوره عمومی در لاگ بوک عملی نشانگر این موضوع بود که اکثر دندانپزشکان، ترمیم کلاس 1و2، کلاس 5 همرنگ و آمالگام، کلاس 3 کامپوزیت، ترمیم دندان‏های اندوشده خلفی وترمیم خلفی همرنگ را کافی ارزیابی کردند (62%).

این در حالی بود که ترمیم‏های وسیع آمالگام و ترمیم

کلاس  4  کامپوزیت  را  کم  (57%)  و ترمیم  دندان‏های اندوشده قدامی را کافی و کم برآورد کردند (94%) (جدول 2).

بحث

دیدگاه فراگیران و فارغ‏التحصیلان یکی از معیار‏های مهم برای ارزشیابی کیفیت و کمیت هر برنامه آموزشی است. در مطالعه حاضر برنامه آموزشی دروس عملی و تئوری ترمیمی در دانشکده دندانپزشکی مشهد در سال 1388 از دیدگاه فارغ‏التحصیلان بررسی گردید.

ابراهیمی و همکاران برای بررسی برنامه آموزشی در تطابق با نیازهای جامعه از بررسی نظر فارغ‏التحصیلان استفاده کرده و این شیوه را روشی مناسب برای بررسی برنامه آموزشی معرفی کرد.(8)

در چند سال گذشته گفتگو در مورد محتوای برنامه آموزشی دوره دکترای عمومی دندانپزشکی افزایش یافته است. رمضانی و همکاران نظر فارغ‏التحصیلان دانشکده‏های دندانپزشکی تهران را در مورد تحقق اهداف برنامه آموزشی مورد پرسش قرار داده و در پایان نتیجه‏گیری کرد که عدم تحقق این اهداف نگران‏کننده است.(9)

 مطلب مهمی که در این قسمت نباید مورد غفلت قرار گیرد، آموزش اصولی و راهنمایی برای توانمند شدن در استفاده از دانش روز است. با توجه به اینکه علم به سرعت در حال پیشرفت است امکان به روز نگهداشتن دانش برای دندانپزشکان مهم است.(10)

 

 

 

جدول 1 : اهمیت و ضرورت سرفصل‏های دروس ترمیمی نظری دوره عمومی دندانپزشکی ازدیدگاه فارغ‏التحصیلان برحسب درصد فراوانی نسبی

خیلی زیاد

زیاد

متوسط

کم

خیلی کم

عنوان درس نظری

خیلی زیاد

زیاد

متوسط

کم

خیلی کم

عنوان درس نظری

9/38

1/16

5/27

4/5

1/12

لایت کیوروملاحظات کاربردی آن

5/39

7/8

9/34

5/11

4/5

تهیه حفره کلاس 1و6

6/41

5/15

2/26

8/14

2

مواد ترمیمی همرنگ دندان

49

1/14

2/32

7/4

0

تهیه حفره کلاس 2

6/45

5/19

8/20

4/9

7/4

کامپوزیت‏ها

2/28

4/17

6/45

4/7

4/1

تهیه حفره کلاس 3و5

 

6/37

7/12

5/23

8/22

4/3

گلاس آینومر

8/26

8/22

6/37

1/12

7/0

تهیه حفره کلاس 3 و 5 همرنگ

6/41

5/16

2/28

7/8

4

پین‏ها

8/14

1/10

2/28

2/28

7/8

وسائل در ترمیمی

 

9/42

2/26

8/20

7/8

4/1

پست و کور

8/22

8/18

2/30

1/20

1/8

معرفی آمالگام و کاربردآن

8/28

8/20

2/32

7/6

5/11

اسیداچ بریج

8/24

7/10

2/22

5/27

8/14

بهداشت جیوه

 

9/34

5/16

9/34

1/8

4/5

ونیرکامپوزیتی مستقیم و دیاستم

45

7/8

2/28

5/15

7/2

ترمیم کلاس 1و2 آمالگام

2/36

1/20

9/30

7/8

¼

پست FRC

6/45

2/24

8/18

7/10

7/0

اسیداچ و ترمیم کلاس 4

7/51

8/28

4/13

2

¼

ترمیم دندان‏های اندوشده

2/36

1/10

2/32

5/19

2

پوسیدگی

45

9/14

3/26

4/5

4/1

عدم موفقیت ترمیم‏های کامپوزیتی

9/36

1/18

8/26

5/15

7/2

اصول تهیه حفره

2/34

7/8

3/38

1/16

7/2

عدم موفقیت ترمیم‏های آمالگام

7/47

1/19

1/20

4/17

7/2

معاینه و تشخیص

6/35

6/12

6/35

1/12

¼

کامپوزیت خلفی

2/34

8/14

8/22

8/22

4/5

مواد چسبنده عاجی

 

8/20

1/20

6/35

8/14

7/8

ترمیم غیرمستقیم همرنگ دندان

6/31

8/14

5/23

2/22

1/8

بیولوژی پالپ

4/33

5/15

6/37

1/10

4/3

رابطه پریو و ترمیمی

9/30

4/13

8/22

5/23

4/9

کف بندی‏ها

 

2/42

2/24

5/22

4/3

4/7

بلیچینگ

8/24

8/18

5/19

5/19

4/17

پالپ کپ

 

6/31

6/19

9/24

5/16

4/7

دندانپزشکی چهاردستی

8/18

7/12

2/28

2/22

5/15

ایزولیشن



جدول 2 : کفایت تعدادترمیم‏های موظف دانشجوی دوره عمومی درریکارمنت عملی برحسب درصدفراوانی نسبی

نوع ترمیم

زیاد

کافی

کم

ترمیم کلاس 1 آمالگام (7 مورد)

12/6

62/ 5

24/ 9

ترمیم کلاس 2 آمالگام (13 مورد)

16/ 1

65/ 8

18. 1

ترمیم‏های وسیع آمالگام دندان‏های Vital (1 مورد)

2/7

20/1

77/2

ترمیم کلاس 5 همرنگ (2 مورد)

2/7

55/7

41/6

ترمیم کلاس 5 آمالگام (1 مورد)

6/7

63/1

30/2

ترمیم کلاس 3 کامپوزیت (8 مورد)

7/4

67/1

25/5

ترمیم کلاس 4 کامپوزیت (2 مورد)

0/7

41/6

57/7

ترمیم دندان اندوشده قدامی (3 مورد)

6

47

47

ترمیم دندان اندوشده خلفی (7 مورد)

0

67

33

ترمیم خلفی همرنگ دندان (4 مورد)

12/1

52/3

35/6

 

 

 

 

تاکید بر اهمیت آموزش ترمیم‏های کلاس 1و2 در قسمت دروس نظری به دلیل شیوع بالای آن و لزوم آموزش مطالب مربوط به بستن ماتریکس و گذاشتن وج و انواع و موارد تجویز آن‏ها و از طرفی حفظ فرم طبیعی دندان و خطرات ناشی از رعایت نکردن این مطلب و عوارض بازبودن نقطه تماس دندان‏ها، به بهبود کیفیت و ماندگاری ترمیم‏های انجام شده کمک شایانی خواهد نمود. وقتی دانشجو با روش اصولی انجام این نوع ترمیم‏‏‏ها آشنا شود، یادگیری ترمیم‏های دیگر برای او آسان‏تر خواهد شد. زیرا این دو نوع ترمیم بیشترین شیوع را داشته و تقریباً اصول به کار رفته در آن‏ها پایه انجام دیگر ترمیم‏‏‏ها می‏باشد. البته ضرورتاً روش تدریس و هم‏پوشانی با قسمت تهیه حفره مسئله‏ای جدی است که در برنامه‏ریزی درسی معمولاً مورد غفلت قرار می‏گیرد.(11)

تاکیدی که در مورد تکنیک اسیداچ و ترمیم‏های همرنگ خصوصاً کلاس IV سفیدسازی و تکنیک‏های میکروابرژن احساس شده با توجه به درخواست بیماران برای استفاده از ترمیم‏های همرنگ و توجه روز افزون مردم به مسائل مرتبط با زیبایی نیاز یک دندانپزشک برای اطلاع هر چه بیشتر از این نوع ترمیم ‏ها را توجیه می‏کند.(12)

به نظر می‏رسد دندانپزشکان در بیشتر زمینه‏‏های مربوط به ترمیم‏های همرنگ احساس ضعف می‏کنند، بنابراین علاوه بر تاکید آموزش بر موارد مربوط به ترمیم‏های همرنگ برای دانشجویان دوره عمومی، گنجاندن این مطلب در دوره‏های بازآموزی و بیان آن‏ها به تفصیل و با نکات کاربردی برای دندانپزشکان، ضروری به نظر می‏رسد.

با توجه به تاکید بر اهمیت کم درس آشنایی با وسایل؛ کاهش ساعات تدریس آموزش مبحث وسائل و تجهیزات در ترمیمی و انتقال آموزش آن به فانتوم و به صورت عملی، قدم مفیدی در بهبود آموزش این درس به نظر می‏‏رسد. این امر با توجه به ماهیت این درس که عملی است منطقی به نظر می‏رسد.(13)

گرچه اهمیت توجه به سمیت جیوه امری ضروریست(14)، با توجه به نتایج این مطالعه ترکیب دروس آمالگام و کاربرد‏های آن و بهداشت جیوه به دلیل ارتباط تنگاتنگ این دو و هم‏پوشانی در دروس مواد دندانی و ترمیمی، باید مورد توجه باشد.

در مورد اصول تهیه حفره، بسیاری از سئوال‏شوندگان بر اهمیت آموزش این مبحث درسی تاکید داشتند، زیرا نقطه مشترک همه انواع ترمیم‏هاست و برای انجام هر نوع کار ترمیمی باید این اصول را مد نظر قرار داد، بنابراین تفهیم این مطالب و یادگیری اصولی آن در بهبود کیفیت کلیه ترمیم‏های انجام شده توسط یک دندانپزشک موثر است.

در مباحث دروس بیولوژی پالپ، کف‏بندی‏‏ها و پالپ کپ و همچنین ایزولیشن، پیشنهاداتی راجع به ادغام با یکدیگر، به دلیل اشاراتی در دروس پاتولوژی و اندودنتیکس، بیان شد که می‏تواند در برنامه‏ریزی‏های آتی مورد توجه قرار گیرد.

در مورد اهمیت و لزوم لایت کیور، استفاده از پیشنهاد مطرح شده در مورد اسید اچ و باندینگ به علت زمینه رو به رشد و پیشرفت در این حیطه نیز، قابل کاربرد بوده و تمرکز بر آموزش تفکر انتقادی و آموزش چگونگی استفاده از منابع در به روز نگاه داشتن دانش ضروری است. این مطلب با توجه به پیشرفت سریع تکنولوژی در این حیطه‏‏ها اهمیت مضاعفی یافته و توانمندسازی دانشجویان در خود توانمندسازی باید مورد توجه قرار گیرد.(15)

میزان بالای اشاره به اهمیت و ضرورت توجه به ترمیم دندان‏های اندوشده، هم در دروس نظری و هم تاکید بر نیاز به انجام زیاد این ترمیم‏ها در لاگ بوک، بیانگر این مطلب است که آموزش در این زمینه نیازمند توجه جدی می‏باشد و باید کیفیت و کمیت آموزش در این حیطه ارتقا یابد.

اشاره به اهمیت زیاد آموزش پین‏ها و پست‏های FRC نیز به علت کاربرد در دندان‏های اندو شده قابل توجیه است.

در بررسی کفایت تعداد ترمیم‏های موظف دانشجویان دوره عمومی در طی گذراندن دروس ترمیمی عملی، تاکید بیشتر بر آموزش ترمیم وسیع آمالگام برای دندان‏های زنده می‏باشد. با توجه به اینکه نمونه‏هایی که اندیکاسیون این ترمیم‏‏ها را داشته باشد بسیار کم است و معمولاً دندان‏های به شدت تخریب شده درگیری پالپ نیز دارند و در حیطه ترمیم دندان‏های اندوشده قرار می‏گیرند، مشکل اصلی پیداکردن نمونه در این زمینه است نه تعداد موارد کم موجود در ریکارمنت بنابراین ممکن است زیاد کردن این تعداد عملاً مفید نباشد و بهترین راه حل، آموزش آن روی دندان‏های خارج شده در پره کلینیک است.(16)

نتیجه گیری و پیشنهادات

در مجموع به نظر می‏رسد سرفصل‏های دروس نظری و لاگ بوک دوره بالینی ترمیمی نیاز به بازبینی دارد. این بازبینی بهتر است بر توانمندسازی در حیطه‏های مربوط به ترمیم‏های زیبایی و ترمیم‏های وسیع تاکید بیشتری داشته و علاوه بر آن با توجه به اینکه رشته‏های عملی مانند ترمیمی وابسته به تکنولوژی و به روزشدن است؛ توانایی خود توانمندسازی را در فارغ‏التحصیلان مدنظر قرار دهد.

تشکر و قدردانی

این مطالعه با حمایت معاونت پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی مشهد بر اساس طرح مصوب شماره 88392 انجام شده و منتج از پایان نامه دانشجویی با شماره 2425 است.

  1. Allen DL, Caffesse RG, Bornerand M, Frame JW, Heyboer A. Participatory continuing dental education. Int Dent J 1994; 44(5): 511- 9.
  2. Dagenais ME, Hawley D, Lund JP. Assessing the effectiveness of a new curriculum: Part I. J Dent Educ  2003; 67(1):47-54.
  3. Lévy G, d'Ivernois JF, Brun D, Gagnayre R. A French dental school programme appraisal by alumni of 5-9 years standing. Eur J Dent Educ  1997; 1(2):70-7.
  4. Haden NK, Hendricson WD, Kassebaum DK, Ranney RR, Weinstein G, Anderson EL, et al. Curriculum change in dental education, 2003-2009. J Dent Educ  2010; 74(5):539-57.
  5. Jahangiri L, Mucciolo TW, Choi M, Spielman AI. Assessment of teaching effectiveness in U. S. Dental schools and the value of triangulation.  J Dent Educ 2008; 72(6):707-18.
  6. Andersen RM, Davidson PL, Atchison KA, Hewlett E, Freed JR, Friedman JA, et al. Pipeline, profession, and practice program: Evaluating change in dental education.  J Dent Educ 2005; 69(2): 239-48.
  7. Arena G, Kruger E, Holley D, Millar S, Tennant M. Western Australian dentalgraduates' perception of preparedness to practice: A five-year follow-up. J Dent Educ  2007; 71(9): 1217-22.
  8. Ebrahimi H, Dadgari A, Noorian J. Evaluation of midnaifery curriculum fitness to population needs in the latest graduate student’s viewpoint. Nursing and Midvifery Research Journal 2001; 15(1): 4-10. (Persian)
  9. Ramezani Gh, Velayi N, Basaghzadeh M, Fakhreata A, Mehrshadian M, Haraji A, et al. Evaluation of the amount of curriculum goal attainment and the related factors in the Tehran dental schools graduates view point between 2001-2005. Journal of Research in Dental Sciences 2010; 7(2): 6-20. (Persian)
  10. Layton D. A critical appraisal of the survival and complication rates of tooth-supported all-ceramic and metal-ceramic fixed dental prostheses: The application of evidence-based dentistry. Int J Prosthodont 2011; 24(5): 417-27.
  11. Schulte AG, Buchalla W, Huysmans MC, Amaechi BT, Sampaio F, Vougiouklakis G, et al. A survey on education in cariology for undergraduate dental students in Europe.  Eur J Dent Educ 2011; 15(1): 3-8.
  12. Kurthy R. Cosmetic dentistry for patients who can't afford it. Dent Today 2000; 19(12): 52-4, 56-7.
  13. Makinson OF, Hume WR. Pen and instrument grips and clinical performance in dental students.  Aust Dent J 1982; 27(2): 86-90.
  14. Counter SA, Buchanan LH. Mercury exposure in children: A review.  Toxicol Appl Pharmacol 2004; 198(2): 209-30.
  15. Graskemper JP. Affordable care and evidence-based dentistry.  J Am Dent Assoc 2011; 142(9): 1002-3.
Polyzois I, Claffey N, McDonald A, Hussey D, Quinn F. Can evaluation of a dental procedure at the outset of learning predict later performance at the preclinical level? A pilot study.  Eur J Dent Educ 2011; 15(2): 104-9.